Een LNB, het kopstuk vooraan je satellietschotel, gaat gemiddeld vijf tot tien jaar mee. Sommige exemplaren begeven het al na een paar jaar, andere draaien vrolijk vijftien jaar door. Het blijft elektronica die jaar in jaar uit buiten hangt, en dat verklaart de grote spreiding meteen.
De LNB (Low Noise Block converter) vangt het zwakke satellietsignaal op in de schotel en zet het om naar een frequentie die je ontvanger binnen kan verwerken. Gaat dat kopstuk achteruit, dan merk je dat aan blokjes in beeld, wegvallende zenders of een ontvanger die helemaal geen signaal meer ziet. Hieronder lees je hoe lang je redelijkerwijs mag rekenen, waardoor een LNB sneuvelt en hoe je een defect herkent.
Wat bepaalt de levensduur van een LNB?
Een LNB heeft geen bewegende delen, dus het is niet zo dat er iets “opslijt” zoals bij een motor. De slijtage zit in de elektronica en in de manier waarop het weer eraan vreet. Drie dingen geven de doorslag.
| Factor | Effect op de levensduur |
|---|---|
| Bouwkwaliteit | Een merk-LNB met goede afdichting gaat vaak twee keer zo lang mee als een goedkoop instapmodel |
| Weersbelasting | Vocht, vorst en felle zon verkorten de levensduur fors |
| Plaatsing | Een beschutte opstelling onder de dakrand spaart het kopstuk |
| Vochtindringing | Water achter de afdekkap of in de F-connector is de meestvoorkomende doodsoorzaak |
De grootste vijand is dus simpelweg vocht. Komt er water binnen via een slecht afgedichte F-connector of een gescheurde beschermkap, dan corroderen de contacten en gaat het signaal achteruit of helemaal weg.
Hoe herken je een defecte LNB?
Een LNB gaat zelden in één klap stuk. Meestal zie je het aankomen. Let op deze signalen:
- Beeldblokjes (pixelvorming) die toenemen, vooral bij regen of bewolking.
- Bepaalde zenders vallen weg terwijl andere het nog doen, omdat een LNB meerdere frequentiebanden verwerkt en er soms eentje uitvalt.
- De ontvanger meldt “geen signaal” terwijl de schotel netjes staat afgesteld.
- Het beeld wordt slechter naarmate het kopstuk opwarmt in de zon.
- Bij meerdere aansluitingen (een quad- of octo-LNB) werkt de ene tv wel en de andere niet.
Voordat je de LNB veroordeelt, sluit je eerst de andere verdachten uit. Een losse of vochtige F-connector, een geknikte coaxkabel of een verzakte schotel geven precies dezelfde klachten. Controleer dus eerst de bekabeling en de stand van de schotel.
Vuistregel: vallen de zenders weg bij elke regenbui maar is het bij droog weer prima, dan wijst dat vaak op vochtindringing in de LNB of de connector, niet op een verschoven schotel.
De levensduur van je LNB verlengen
Je kunt niet alles in de hand houden, maar met een beetje aandacht haal je de bovenkant van die vijf tot tien jaar makkelijk. Een paar praktische zaken:
- Dicht de F-connector goed af. Gebruik zelfvulkaniserende tape of een waterdichte rubberkap, zodat er geen vocht achter de connector kruipt.
- Controleer de beschermkap. De plastic afdekkap over het kopstuk wordt na jaren zon broos en scheurt. Vervang hem als hij barst.
- Maak de schotel en LNB af en toe schoon. Mos, vogelpoep en bladafval verstoren de ontvangst en houden vocht vast.
- Kies een beschutte opstelling. Onder een dakrand of aan de luwe kant van het huis hangt het kopstuk uit de ergste zon en wind.
- Investeer in kwaliteit. Een wat duurder merk-LNB met betere afdichting verdient zich terug in jaren probleemloze ontvangst.
Goed nieuws: een LNB is een van de goedkoopste onderdelen van je satellietinstallatie en hij is met een paar handelingen te vervangen. Je draait de oude los uit de houder, koppelt de coaxkabel los, monteert de nieuwe in dezelfde stand en sluit de kabel weer aan. Vaak hoef je de schotel daarna niet eens opnieuw af te stellen.
Veelgestelde vragen
Hoe lang gaat een LNB gemiddeld mee?
Reken op vijf tot tien jaar. Een hoogwaardige, goed afgedichte LNB op een beschutte plek kan vijftien jaar halen, terwijl een goedkoop model in weer en wind soms al na enkele jaren hapert.
Kan een LNB plotseling kapotgaan?
Ja. Het blijft elektronica, dus een spontane uitval of een blikseminslag in de buurt kan het kopstuk in één keer slopen. Meestal gaat het echter geleidelijk, met toenemende beeldblokjes en wegvallende zenders.
Hoe weet ik of het aan de LNB ligt en niet aan de schotel?
Controleer eerst de bekabeling en de stand van de schotel. Als de schotel correct staat en de connectoren droog en vast zitten, maar je houdt last van weersgevoelige uitval of wegvallende zenders, dan is de LNB de meest waarschijnlijke boosdoener.
Is een LNB zelf te vervangen?
Voor wie een beetje handig is, prima te doen. Je draait de oude los, monteert de nieuwe in dezelfde positie en sluit de coaxkabel aan. Plaats hem in exact dezelfde stand, dan blijft het signaal vrijwel zeker behouden.
Verlengt schoonmaken de levensduur echt?
Indirect wel. Vuil, mos en bladafval houden vocht vast en juist vocht is de grootste vijand van een LNB. Een schone schotel en een goed afgedichte connector schelen aanzienlijk in storingen en levensduur.